Volkskrant verbreekt samenwerking met Jean-Pierre Jans, i.v.m. gephotoshopte beelden

De Volkskrant heeft de samenwerking verbroken met freelance fotograaf Jean-Pierre Jans. Aanleiding is de vaststelling dat Jans een aantal malen zijn beelden heeft gephotoshopt door elementen toe te voegen. Het meest heldere voorbeeld hiervan is het toevoegen van een hert op een foto die een reeks herten op de achtergrond toont terwijl een man geluidsopnamen maakt (zie foto).

De Volkskrant is verschillende malen door lezers gewezen op elementen in foto's van Jans die daar volgens hen niet in thuishoren. Zo belde de man op de bovenste foto met de krant om te vertellen dat hij die hertjes niet zo heeft gezien toen hij daar zat.
Nader onderzoek door een fotograaf leert dat er meer in de foto is geknipt en geplakt dan alleen een hertje: bomen in de achtergrond, tak in het gras en een gelijke tekening van de vacht van een hert.

De lezersreacties waren mede aanleiding voor de redactie van de Volkskrant om Jans ter verantwoordig te roepen. Deze ontkende in alle toonaarden dat er sprake zou zijn geweest van digitale manipulatie. Omdat er meer aanwijzingen waren, besloot de Volkskrant een aantal foto's door een externe deskundige van het Nederlands Instituut voor Digitale Fotografie (NIDF) te laten onderzoeken.
Jean-Pierre Jans kreeg ruim een maand geleden tijdelijk geen opdrachten meer in afwachting van het onderzoek. Bij het NIDF was de conclusie helder, ook nadat Jans daar voor een nadere toelichting op bezoek was geweest: op een aantal foto’s is iets toegevoegd dan wel iets weggepoetst.


Bij Hollandse Hoogte, waar Jans tot de beter verkopende fotografen van het archief behoort, zit men ook in een lastig parket. Directielid Louis Zaal: "In zijn foto’s zijn bewerkingen gedaan die ik niet juist vind, zeg maar: feitelijk onhandige bewerkingen. Voor zover ik nu weet, heeft Jean-Pierre Jans geen toevoegingen in zijn foto's gestopt, maar is er wel teveel gepriegeld. Onderdelen zijn teveel opgelicht waardoor de pixelstructuur is veranderd. Hollandse Hoogte heeft in deze zaak aanleiding gezien om de regels aan te scherpen."

Bron: PhotoQ

Een nieuwe trend lijkt het wel. Photoshop u raak. Nog effe en geen journalist hoeft meer de deur uit.

In Trouw werd gisteren in een artikel teruggekomen op beeldmanipulatie. Daarin:

Juryleden van de Zilveren Camera kregen een cursus digitale manipulatie herkennen. Niet voor niets. Opgefokte kleuren en soms een donkerder achtergrond, meer zijn de ingezonden foto’s niet gemanipuleerd, denkt de jury van de Zilveren Camera en de Fotojournalist van het Jaar. Maar bij het doornemen van de achtduizend foto’s moesten ze bij menig vogeltje lachen – is dat er ingeplakt of niet?


„Je moet de lezer niet belazeren”, vindt fotograaf Werry Crone van Trouw. Voor hem is dat helder: kleuren wat vetter maken of een lucht wat dreigender, mag. Maar je moet geen dingen weghalen of in foto’s laten opduiken die er niet waren. Ook enscenering is uit den boze: zeggen tegen iemand ’Kunt u daar nog eens heen en weer lopen?’ „Met manipulatie bezoedel je het vak. De foto’s moeten een stukje van de werkelijkheid zijn, op het moment dat je daar was”, zegt Crone.

Jean-Pierre Jans ziet dat genuanceerder: „De nieuwste camera’s vangen zes beelden per seconde. Wat is dan het beslissende moment? Als je de beste beelden uit de zes samenvoegt, heb je alsnog die ene, beslissende seconde.” Ook in portretten, toch al geënsceneerd, zet je het beeld meer naar je eigen hand om het mooier te maken, zegt hij.

Digitale fotografie-expert De Kam hanteert een strengere grens. „Het typische van het ambacht fotografie is dat je één moment vastlegt. Dingen combineren uit verschillende foto’s, gaat over de grens. Ook overdadig gebruik van contrast, vind ik. Het is een glijdende schaal waarin schoonheid de waarheid verdringt.”

Fotograaf Crone vindt hem daarin roomser dan de paus. Krantenredacties vragen immers om sprankelende foto’s. Maar De Kam ziet nog een nadeel aan het esthetiseren van al die foto’s: „Alle foto’s gaan op elkaar lijken”. Een diepblauwe hemel komt tegenwoordig veel vaker voor, als we de fotografie moeten geloven.

Ook Hollandse Hoogte breekt met Jean-Pierre Jans
Na de Volkskrant heeft ook fotobureau Hollandse Hoogte besloten om de banden met fotograaf Jean-Pierre Jans te verbreken. Jans, die bij de Volkskrant buiten de deur werd gezet wegens het in elkaar plakken van nieuwsfoto's, is verwijderd uit de lijst van bij Hollandse Hoogte aangesloten fotografen, en zijn foto's zijn uit het archief verwijderd.

Bron: Photography Weblog